Khi ngân sách còn eo hẹp, nên bắt đầu từ đâu?
Khi vừa làm một website bán hàng hoặc giới thiệu dịch vụ, nhiều chủ shop nghĩ rằng muốn làm marketing bài bản thì phải chi tiền cho phần mềm đắt đỏ. Thực tế không hẳn vậy. Trong quá trình hỗ trợ các chủ shop nhỏ, đội ngũ chúng tôi đã thử khá nhiều công cụ, và có bảy cái thật sự đáng dùng. Ở mức cơ bản, cả bảy đều miễn phí.
Bảy công cụ đó gồm Google Search Console, Google Analytics 4, Google Keyword Planner, bản miễn phí của Ubersuggest, Ahrefs Webmaster Tools, Canva và gói miễn phí của Mailchimp. Mỗi cái đảm nhiệm một việc riêng. Bạn không cần dùng hết cùng lúc, mà nên chọn theo nhu cầu hiện tại rồi bổ sung dần khi thật sự cần.
- Google Search Console: kiểm tra website có lỗi gì với Google và đang được tìm thấy qua những từ khóa nào.
- Google Analytics 4: đo lượng người vào web, họ đến từ đâu và làm gì trên trang.
- Google Keyword Planner: ước lượng số người tìm một cụm từ mỗi tháng.
- Ubersuggest gói miễn phí: gợi ý từ khóa liên quan và xem nhanh đối thủ.
- Ahrefs Webmaster Tools: xem các backlink đang trỏ về website của bạn.
- Canva: làm ảnh bìa, banner, hình đăng mạng xã hội mà không cần biết thiết kế.
- Mailchimp gói miễn phí: gửi email cho danh sách khách hàng còn nhỏ.
Có một điều cần nhớ: giới hạn của các gói miễn phí thay đổi khá thường xuyên. Trước khi quyết định, bạn nên vào trang chính thức để kiểm tra lại. Đội ngũ chúng tôi từng gặp một chủ shop đọc thông tin cũ trong một bài viết khác, tưởng công cụ vẫn miễn phí hoàn toàn. Khi bắt đầu dùng mới phát hiện tính năng đã bị khóa, và anh ấy phải đổi kế hoạch giữa chừng. Vì vậy, hãy xem bất kỳ bài tổng hợp nào, kể cả bài này, như điểm khởi đầu và luôn đối chiếu với nguồn chính thức.
Ba tiêu chí chúng tôi dùng để chọn công cụ
Công cụ “miễn phí” không đồng nhất. Có cái cho dùng đầy đủ lâu dài, có cái chỉ mở vài ngày rồi khóa các tính năng quan trọng. Khi đánh giá, chúng tôi thường nhìn vào ba điều.
Điều đầu tiên là gói miễn phí có đủ tính năng cốt lõi hay không. Hãy tự hỏi công cụ có làm được đúng việc bạn đang cần không, hay chỉ cho xem một phần rồi buộc phải nâng cấp ngay. Một công cụ hiển thị số liệu nhưng không cho xuất file hay so sánh theo tuần có thể khiến bạn mất rất nhiều thời gian mỗi lần cần lập báo cáo.
Điều thứ hai là giao diện có tiếng Việt, hoặc ít nhất dễ đọc với người không rành tiếng Anh. Người mới thường bỏ cuộc sớm chỉ vì màn hình đầy thuật ngữ lạ. Chúng tôi từng thấy một bạn nhân viên mở công cụ, nhìn khoảng ba phút rồi đóng luôn, vì không biết đâu là số liệu quan trọng cần để ý.
Điều thứ ba là dữ liệu có đủ chi tiết để ra quyết định hay không. Một con số tổng quát kiểu “lượt xem tăng 10%” chưa cho biết nên sửa trang nào. Dữ liệu tốt phải đi được tới từng trang, từng từ khóa và từng nguồn truy cập cụ thể.
Google Search Console: nên cài đặt ngay từ đầu
Đây là công cụ chính thức của Google dành cho chủ website. Nó cho bạn thấy Google đang nhìn website của mình ra sao: trang nào đã được lưu vào kết quả tìm kiếm, trang nào đang gặp lỗi, và người dùng đã gõ những từ khóa nào để tìm đến bạn.
Đội ngũ chúng tôi luôn khuyên người mới học SEO cài công cụ này sớm nhất có thể. Dữ liệu cần thời gian để tích lũy, nên bắt đầu càng sớm thì càng có nhiều lịch sử để so sánh khi cần đánh giá một lần chỉnh sửa có hiệu quả hay không. Một tháng dữ liệu đầu tiên thường chưa cho kết luận gì, nhưng sau ba đến bốn tháng bạn sẽ bắt đầu thấy các xu hướng rõ ràng hơn.
Tuy vậy, đừng kỳ vọng nó cung cấp dữ liệu từ khóa đầy đủ. Số liệu thường trễ vài ngày so với thực tế và không phải lúc nào cũng hiển thị hết các cụm từ người dùng đã tìm. Hãy coi đây là bức tranh tương đối, không phải bảng kê chi tiết từng lượt tìm kiếm.
Google Analytics 4 và cách đọc số liệu truy cập
Nếu Search Console cho biết người ta tìm thấy website bằng cách nào, thì Google Analytics 4 cho biết họ làm gì sau khi vào trang. Họ ở lại bao lâu, bấm vào mục nào, và rời đi ở bước nào trong hành trình. Nhóm thông tin này giúp bạn hiểu nội dung nào đang giữ chân khách, nội dung nào khiến họ thoát ngay.
Công cụ này khá mạnh nhưng không dễ làm quen. Lỗi cấu hình sự kiện là chuyện đội ngũ chúng tôi gặp khá thường xuyên. Có trường hợp số liệu nhìn rất đẹp nhưng thực ra đang đếm trùng hoặc bỏ sót lượt nhấn nút quan trọng. Sau khi cài đặt, hãy kiểm tra bằng chế độ xem thời gian thực, tự thao tác thử trên website và xem sự kiện có hiển thị đúng hay không.
Nếu bạn muốn đo hiệu quả một chiến dịch quảng cáo hay một bài viết cụ thể, đây là công cụ phù hợp nhất trong nhóm miễn phí. Chỉ cần đặt mục tiêu rõ ràng trước khi xem, ví dụ “tỷ lệ người đọc hết bài” hoặc “số lần bấm vào trang liên hệ”, thì con số sẽ có ý nghĩa hơn nhiều.
Keyword Planner: ước lượng nhu cầu tìm kiếm
Từ khóa là những cụm chữ người ta gõ vào ô tìm kiếm. Keyword Planner giúp bạn đoán xem một cụm từ có nhiều người tìm không và mức độ cạnh tranh ra sao. Đây thường là điểm xuất phát khi bạn lên danh sách chủ đề cho bài viết mới.
Cần hiểu rõ rằng đây là số liệu ước tính, không phải con số tuyệt đối. Công cụ này được xây dựng chủ yếu phục vụ quảng cáo, nên bạn cần một tài khoản Google Ads để dùng đầy đủ. Hãy xem các con số như thước đo tương đối để so sánh các từ khóa với nhau, đừng lấy một con số cụ thể làm căn cứ hứa hẹn lượng khách.
Ubersuggest gói miễn phí cho người mới
Ubersuggest gợi ý các từ khóa liên quan đến chủ đề bạn đang viết và cho xem sơ bộ đối thủ đang đứng ở đâu. Với chủ shop nhỏ chưa quen SEO, đây là điểm khởi đầu khá dễ chịu, nhất là khi cần ý tưởng nhanh cho một bài viết.
Gói miễn phí giới hạn số lượt tra cứu mỗi ngày. Nếu định làm nghiêm túc, hãy chia lịch tra cứu theo từng đợt, đừng tra lung tung rồi hết lượt giữa chừng. Và đừng tin ngay vào số liệu của nó. Hãy đối chiếu với Keyword Planner trước khi quyết định viết bài về một chủ đề.
Ahrefs Webmaster Tools và việc kiểm tra backlink
Backlink là đường link từ website khác dẫn về website của bạn. Google thường xem chúng như những lời giới thiệu. Nhiều backlink chất lượng từ các nguồn liên quan đến chủ đề thường giúp website được đánh giá tốt hơn, dù chất lượng vẫn quan trọng hơn số lượng.
Phiên bản miễn phí của Ahrefs Webmaster Tools cho phép xem backlink của website đã xác minh quyền sở hữu. Nó không cho tra cứu đầy đủ đối thủ như bản trả phí. Vì thế, hãy dùng nó để rà những link mình đang có, phát hiện link lạ hoặc link rác đổ về. Đừng kỳ vọng nó thay thế được toàn bộ công cụ phân tích đối thủ.
Đội ngũ chúng tôi có một kinh nghiệm nhỏ: mỗi tháng nên mở phần backlink ra xem một lần. Nếu thấy một loạt link từ những trang không liên quan gì đến lĩnh vực của mình, hãy ghi lại và theo dõi thêm trước khi quyết định xử lý.
Canva: làm hình ảnh marketing không cần biết thiết kế
Một banner được làm đẹp có thể giữ khách lại thêm vài giây, và đôi khi vài giây đó quyết định họ có bấm vào hay không. Canva có sẵn rất nhiều mẫu. Bạn chỉ cần thay chữ, thay hình và điều chỉnh màu sắc cho hợp với nhận diện của mình.
Lưu ý là một số mẫu, ảnh, icon hay font là tài nguyên trả phí. Khi dùng gói miễn phí, hãy kiểm tra kỹ dấu hiệu bản quyền của từng thành phần trước khi đăng lên website hay mạng xã hội. Có người đăng xong mới phát hiện phải gỡ xuống, mất công làm lại từ đầu.
Mailchimp gói miễn phí khi bạn mới thu thập email
Email vẫn là kênh nhiều chủ shop nhỏ bỏ qua, nhưng nó có ưu điểm lớn: bạn sở hữu danh sách người đăng ký của mình và không phụ thuộc vào thuật toán mạng xã hội. Khi thuật toán thay đổi, lượng tiếp cận có thể tụt gần như ngay lập tức, còn danh sách email thì vẫn ở đó.
Gói miễn phí của Mailchimp giới hạn số liên hệ và số email gửi trong một tháng. Với cửa hàng mới, con số này thường đủ để bắt đầu. Khi danh sách lớn lên, bạn sẽ thấy rõ lúc nào cần cân nhắc trả phí, thường là khi số liên hệ chạm ngưỡng hoặc cần tính năng tự động hóa thư chào mừng.
So sánh nhanh và cách bắt đầu hợp lý
Nếu phải nói ngắn gọn, Search Console và Analytics là hai công cụ nên cài trước vì chúng cung cấp nền tảng số liệu. Keyword Planner giúp chọn chủ đề bài viết, còn Ubersuggest bổ sung gợi ý khi cần ý tưởng nhanh. Ahrefs Webmaster Tools hữu ích khi website đã có nội dung và bạn muốn rà backlink. Canva và Mailchimp thường đến sau, khi đã có lượng truy cập và bắt đầu cần hình ảnh hoặc email chăm sóc khách hàng.
Cách làm này giúp bạn không bị ngợp. Sau vài tuần đọc số liệu, bạn sẽ tự biết mình đang thiếu gì và cần thêm công cụ nào. Nếu muốn tìm hiểu thêm về các hướng đi cho doanh nghiệp đang số hóa, bạn có thể tham khảo góc nhìn của người tiêu dùng về quảng cáo thông minh, một nội dung khá sát với việc đo lường và tối ưu quảng cáo. Khi đã quen với các công cụ trên, bạn cũng có thể đọc thêm về cách ứng dụng AI cho phòng marketing để tự động hóa công việc hằng ngày.
Những sai lầm hay gặp khi dùng công cụ miễn phí
Sai lầm đầu tiên là cài quá nhiều công cụ cùng lúc mà không có mục tiêu rõ ràng. Bạn mất thời gian đăng nhập và đọc số liệu, nhưng cuối ngày vẫn không biết hôm nay nên sửa điều gì trên website. Hãy bắt đầu với một hoặc hai công cụ và tìm ra một việc cụ thể để làm từ số liệu đó.
Sai lầm thứ hai là tin tuyệt đối vào số liệu ước tính. Một từ khóa được báo có nhiều lượt tìm không có nghĩa là bạn sẽ có nhiều khách từ nó. Cách kiểm chứng tốt nhất là viết nội dung thật rồi theo dõi kết quả thực tế trong vài tháng.
Sai lầm thứ ba là bỏ qua việc đối chiếu giữa các nguồn. Khi Search Console và Analytics cho hai con số lệch nhau, đừng vội kết luận. Hãy xem lại cách mỗi công cụ đếm, vì chúng dùng định nghĩa khác nhau về lượt truy cập và thời điểm ghi nhận.
Lưu ý khi triển khai cho website tại Việt Nam
Nhiều người Việt xem website bằng điện thoại, và đường truyền di động không phải lúc nào cũng ổn định. Vì vậy, hãy kiểm tra tốc độ tải trang và cách hiển thị trên điện thoại trước khi tối ưu những thứ khác. Một trang tải chậm khiến người ta thoát ra trước khi kịp đọc, dù nội dung có tốt đến đâu.
Về từ khóa tiếng Việt, người dùng có thể gõ có dấu, không dấu hoặc viết tắt. Hãy để những cách gõ này xuất hiện tự nhiên trong nội dung, đừng nhồi nhét một dạng duy nhất. Cách làm này giúp bài dễ được tìm thấy hơn mà vẫn đọc trôi chảy.
Câu hỏi thường gặp
Công cụ SEO miễn phí có đủ dùng cho website nhỏ không?
Với website giới thiệu sản phẩm hoặc dịch vụ quy mô nhỏ, các công cụ miễn phí ở trên thường đã đủ để theo dõi lỗi, đo truy cập và lập danh sách từ khóa. Quan trọng hơn cả công cụ là thói quen xem số liệu đều đặn và hành động dựa trên chúng.
Khi nào nên trả phí?
Đội ngũ chúng tôi thường gợi ý trả phí khi bạn đã thường xuyên chạm giới hạn của gói miễn phí, hoặc cần một tính năng cụ thể mà gói miễn phí không có, ví dụ phân tích đối thủ đầy đủ. Trước khi trả tiền, hãy chắc rằng bạn sẽ thực sự dùng nó đều đặn mỗi tuần.
Nên bắt đầu học SEO từ công cụ nào?
Hãy bắt đầu với Google Search Console để biết website đang đứng ở đâu trong mắt Google. Sau đó học Keyword Planner để chọn từ khóa, rồi dùng Analytics để đo kết quả. Học theo thứ tự này giúp bạn hiểu lý do đằng sau từng con số, thay vì chỉ nhìn số rồi làm theo cảm tính.